Printable View
https://www.youtube.com/watch?v=DOpHkq5EJ4Q
Dưới đây là phân tích tâm lý sáng tác của Lam Phương trong giai đoạn tương ứng với những ca khúc như Thu Sầu, Cỏ Úa, Lầm, Kiếp Nghèo, và nhiều bản tình ca buồn thăm thẳm trước 1975.
(Mặc dù Thu Sầu không có ghi chú chính xác năm sáng tác, nhưng phong cách cho thấy nó thuộc giai đoạn Lam Phương bước vào chuỗi sáng tác đau buồn, kéo dài từ cuối thập niên 1960 đến đầu 1970.)
⸻
???? 1. Giai đoạn nhiều biến động trong đời sống tình cảm
Lam Phương nổi tiếng là người đa cảm, si tình, và thường đưa những biến động đời tư vào âm nhạc.
Khoảng cuối 1960s – đầu 1970s, ông trải qua:
• một cuộc hôn nhân rạn nứt (được xem là bước ngoặt lớn nhất trong tâm lý sáng tác của ông);
• những mối tình sâu đậm nhưng không trọn vẹn;
• sự day dứt vì yêu nhiều, nhưng tình lại không thành.
Những điều này tạo ra một lớp cảm xúc mang tính tự sự trong ca khúc, rõ nhất trong những câu như:
• “Thương chi cho lắm giờ cũng xa nhau.”
• “Thà rằng chôn kín mộng ước xa nhau.”
Đây là giọng nói của người đàn ông đau vì yêu, đầy dằn vặt nhưng không trách móc.
⸻
???? 2. Tâm lý chấp nhận bi kịch và số phận
Ở giai đoạn này, Lam Phương chịu ảnh hưởng mạnh của cảm thức thời đại:
• chiến tranh
• chia li
• bất trắc
• tâm lý định mệnh (“trời đày hai đứa vì thiếu tơ duyên”)
Không chỉ tình yêu tan vỡ, mà nỗi cô đơn thời chiến cũng phản chiếu trong nhạc ông.
Nhiều bài cùng thời kỳ mang tinh thần này: Ngày Buồn, Tình Bơ Vơ, Một Mình (tuy trễ hơn chút nhưng cùng nội tâm).
Lam Phương nhìn tình yêu như thứ đẹp đẽ nhưng mong manh, dễ bị “số phận” vùi dập.
Điều này làm cho ca từ trở nên không oán trách, chỉ là nỗi đau lặng.
⸻
???? 3. Tâm trạng hoài niệm – nỗi buồn đẹp của người nghệ sĩ
“Thu” trong Thu Sầu không chỉ là mùa thu, mà là trạng thái tâm lý:
• mùa của thay lá → thay đổi
• mùa của hồi tưởng → nhớ lại
• mùa của phai tàn → tiếc nuối
Lam Phương dùng mùa thu như ẩn dụ cho một mối tình đã hết.
Tâm lý chủ đạo là:
• tiếc một “điều từng đẹp”
• nhớ một “người từng gần”
• không trách người, chỉ trách duyên
• chấp nhận nhưng không thể quên
Đây là tâm lý người đàn ông trưởng thành, buồn mà không yếu đuối.
⸻
???? 4. Tâm lý bị giày vò giữa hy vọng và tuyệt vọng
Lam Phương thường sáng tác trong tâm trạng giằng xé:
• Muốn hy vọng (“nhịp cầu ô thước hẹn đến mai sau”)
• Nhưng thực tế là tuyệt vọng (“quên đi cho hết một kiếp thương đau”)
Hai thái cực này đan cài trong rất nhiều ca khúc của ông giai đoạn đó.
Tâm lý này làm cho nhạc của Lam Phương nghe cứ như một người tự độc thoại với chính mình, càng hát càng đau, càng buông càng nhớ.
⸻
???? 5. Nỗi buồn mang tính… hiền lành
Khác với nỗi đau dữ dội của Phạm Duy hay nỗi buồn triết lý của Trịnh Công Sơn, nỗi buồn của Lam Phương là:
• buồn mềm
• buồn hiền
• buồn rất thật, rất đời
• buồn của người đàn ông từng thương thật lòng
Điều này được thể hiện rõ trong Thu Sầu: không một câu trách hờn, không đổ lỗi, chỉ là nỗi đau… tự chảy.
⸻
???? Kết luận: Giai đoạn “Thu Sầu” là giai đoạn cảm xúc chín muồi nhất của Lam Phương
Đây là thời kỳ mà:
• trái tim ông bị thương tổn nhiều,
• nghệ thuật và đời sống hòa vào nhau,
• nỗi buồn trở thành thẩm mỹ,
• và âm nhạc đạt độ tinh luyện nhất.
Thu Sầu là minh chứng rõ ràng cho tâm lý sáng tác ấy:
đẹp – buồn – lặng – đầy kỷ niệm – nhưng vẫn còn y
Quote:
Originally Posted by Ngô Đồng
5 thích nhất gần năm 1970 mà "chia li" nè. Không biết giai đoạn này một chỉ bao nhiêu, còn một phân bao nhiêu há. Chia li nhiều thì 1975 khả năng đi vượt biên nhiều hơn, bị bắt thì cứ đi tiếp, nhiều xiền mà. hahaha. (Đoạn phân tích "chia li" này cần sự "tương tác" và hỗ trợ của thầy Ốc bươu nhà mình. kakaka
5 không thích đọc AI phân tích. Nó "hợm hĩnh" sao sao ấy. Máy mà đòi phân tích tâm trạng con người. Không nên. Thế giới này sẽ loạn lên vì thiếu hẳn nhân tố để truyền đạt ý tưởng cho nhau .
5 thích nói cảm xúc khi nghe bài nhạc của chị Bắp hơn. Rất là đơn giản. Nghe trình bày rất truyền cảm, có những phần ủy mị chuyên chở được nỗi trăn trở của tác giả tuyệt vời.
Chào phố ngày mưa gió bão bùng tại nơi n đ sống, những đám mây xám nhìn như hù dọa mình mà mình thì không sợ chút nào hết vì có bao nhiêu thứ để nghịch ngơm đây này! Nhất là đọc anh Năm viết cảm nhận bài hát Thu Sầu nữa
Anh Năm biết không, n đ chưa quen được với AI, nói nó làm cho cái hình làm cho cái video cô nàng đi trong rừng Thu dáng buồn cho hợp với lời nhạc, rồi tiện tay bảo nó phân tích - n đ thấy máy chạy điện làm sao có tâm tình để diễn tả, nên cứ đánh số 1-2-3 sau đó là những chi tiết lập đi lập lại sau khi gom góp từ bao nhiêu nguồn "nó" có, chưa tính đến chữ dùng theo kiểu "chia li" nữa!Quote:
Originally Posted by 005
Nhà n đ có cô em gái Út, tên là Mộng Thu do n đ đặt tên, lý do khi Me sinh đến "thị mẹt" số 5 ông cụ không ngồi suy nghĩ tên cho con nữa!
Khi vào thăm Mẹ và em cùng ông cụ, cô y tá vào làm giấy khai sanh, ông hỏi ngay cô con "cả" , con thích em tên gi? Thế là cô đặt tên cho em luôn! Cô Út thích bài Thu Sầu lắm, mỗi lần có họp mặt hát hò là bài Thu Sầu phải để dành cho Út, cô hay nói tại chị mà em thích bài đó!
Ngày vui cùng các bạn, hát cho phổi khỏe, làm video cho khỏi lẫn, vậy mà vẫn . . . lẫn chút chút
AI nó toàn là nói dựa y như thày bói. Nó đâu có nghe nhạc bao giò mà biết hay dở, nói đơn giản là nó hông có gu cá nhân.
Hồi nẳm ưa nghe Thanh Hà ca vì có quen ai cùng tên. Thanh Hà nghe được ngó cũng được nhưng có điều chỉ ưa ca toàn mấy bản nhạc bình dân, như nhạc Lam phương thành thử cũng biết sơ sơ mấy bản. Lam phương viết nhạc không có gì nổi bật, ngôn ngữ thiếu cái dị thường, mỗi câu đi bộ cà lê thất thểu chứ hông bay nhảy. Nhạc của Phạm duy, Trịnh công Sơn, Từ công Phụng có ảnh hưởng nét văn chương Tây phương nên nghe thấy khác thường và sâu xa hơn. Y chang món phở có ảnh hưởng từ cách nấu ăn Pháp nên ngon, món bún riêu có ảnh hưởng từ Mỹ, món cà ri có ảnh hưởng từ Ấn độ…
Bài đọc cho Xanh Bạc Mái Đầu
Ngày em đến màu áo lụa hà đông
Đi thật nhẹ gõ hồn anh mở cửa
Tóc mây xanh dệt từng đêm thành mộng
Kiếm tìm nhau vô vọng một đời đau
Kiếm tìm nhau tóc xanh úa phai màu
Rơi từng sợi xuống đời , đời đã cạn .
..
Mâý câu thơ cho đọan nhạc dạo giữa bài hát . Ở bên trong hậu trường biết anh 5 đang bịnh cảm , người không khỏe lại gặp phải " kiện hàng " gửi tới không được hoàn chỉnh, người hát một đàng, nhạc nền một nẻo. Khi anh cho biết, thực sự hết hồn, rồi cứ nghĩ anh ném xuống sông. Nhưng thật bất ngờ anh lại bỏ thêm thời gian công sức giúp cho bài Xanh Bạc Mái Đầu được lên sân khấu.
O Mưa mang về từ youtu.be, để thâý nơi anh cả một tấm lòng . Cám ơn anh nhiều thật nhiều.
Anh 5 viết :
"Bài nhạc này 5 tốn nhiều công nhất. Vì nhạc và vocal không phù hợp. 5 rà mãi vẫn không chính xác 100%, chỉ 94% thôi. Chị Mưa không nhớ đã xin nhạc từ đâu. Thử tông nữ không phải, tông nam không phải, lên nửa cung, một cung, hai cung vẫn không, xuống nửa cung, một cung, hai cung vẫn không phải, thì ra là tông nam và xuống gần 2 cung rưỡi. Phew. Lý do đó mà tới giờ chót mới ráp xong cho chị Mưa.
Nhạc phẩm này do nhạc sĩ sáng tác và hòa âm phối khí cả giàn nhạc. Nhạc phẩm này là nhạc phim. Áo Lụa Hà Đông OST. Trình bày này đòi hỏi sự cân nhắc thanh nhạc và sự đam mê nghệ thuật tột cùng."
Cám ơn o Xanh đã vào nghe và để lại nhận xét, đúng như o nói thật không dễ hát.
Cám ơn ba Cẩm Hường, người bạn trên diễn đàn , không riêng má Cẩm Hường còn có má Tèo vô cùng quí mến .
Cám ơn BST, cô bạn nhỏ luôn ủng hộ chị Mưa trên từng cây số .
Chúc cả Đình ngày chủ nhật vui và bình an.
Chào Đình ca ngày CN bình an,
Sư huynh oi không hiểu tại sao Chiều dùng email Góc Chiều vô cám ơn. Đi ra nhìn lại không thấy comment của mình, lấy Maytim vô cám ơn xong đi ra cũng không thấy comment. Sư huynh check thử bên Yahoo có thấy không):.
Chiều cám ơn chị Bắp, O T A X, chị T2, Hương, BS Thu cùng ACE thầm lặng đã nghe hai anh em hát bài Mùa Thu Mây Ngàn.
Thật ngạc nhiên khi thấy mình được lên sân khấu tuàn này, cám ơn sư huynh đã hát trong lúc còn ho. Bài này Út Chiều mới tập vài tuần gần đây, loại nhạc thính phòng này khó với Chiều.