Mầu Hoa Khế

Tháng 3 xưa

Ta nhớ mãi tháng 3 buồn trước ngõ
Bóng người đi vò võ suốt năm dài
Chuyến bay xưa anh run nhẹ đôi tay
Chờ nhau nhé hay lìa xa mãi mãi

Em đã đợi nửa phần đời còn lại
Thế kỷ buồn con chim hót đơn côi
Tháng 3 đó anh biền biệt phương trời
Đôi cánh gảy xác thân vùi đơn độc

Thân là lính sinh ra bên nỗi chết
Cùng nụ cười khinh bạc nhoẻn trên môi
Tình yêu em theo anh khoảng trời trôi
Lao trận địa giữa bom rơi đạn nổ

Tháng 3 về hoa trắng rơi trên lối
Một vành tang khóc nghẹn chẳng thành lời
Nửa thế kỷ mãi mãi vết thương đau
Khắc rớm máu vẫn chưa vơi thống hận

Ngô Ái Loan
Mar 2025

NGỒI RU VÕNG TÌNH (Bình thơ:Nguyễn Hùng Dũng)

(Tặng riêng cho nghệ sĩ Đặng Nho và nhà thơ Lara Ngo)

Xin lỗi đến những người được dán nhãn,nhưng không thích ,xin vui lòng Delete.Xin tạ lỗi)

Thơ Lara Ngo
Tên thật:Ngô Ái Loan
Bút hiệu :Mầu Hoa Khế
Định cư:Hoa Kỳ
Nguyến quán: Làng Đại Hào,Triệu Đại,Triệu Phong,Quảng Trị

Thôi ta phiền muộn lắm rồi
Đừng lay ta dậy mộng đầu xa xôi
Đừng môi đừng mắt gọi mời
Vòng tay ngày đó rã rời nỗi đau

Bèo mây gặp gỡ đời nhau
Gió lên con nước trôi mau cuối trời
Tình vui phút chốc tình rờI
Ngở ngàng bao nỗi cuộc cờ thế gian

Ta về xếp lại ngổn ngang
Tạ ơn ai dẫu còn mang mối sầu
Ta ngồi lặng giữa đêm thâu
Trời không tháng bảy mưa ngâu sụt sùi

Tạ ơn ai lần nữa thôi
Thiên thu giọt lệ đắng môi giả từ
Bóng ta lẫn bóng sương mù
Cánh hoa nở muộn ngồi ru võng tình …
Tình cờ tôi được vinh hạnh làm quen với Lara Ngô ,mối vinh hạnh này,nhờ vào một người bạn năm ni đã bát tuần,cựu học sinh trường Providence Huế,đã phổ nhạc bài thơ Ngồi Ru Võng Tình của Lara Ngo.Trong một buổi gặp mặt của các đồng môn Providence tại lữ quán 13,ven sông Saigon,vào mùa xuân Đinh Dậu 2017,sau khi làm đúp 2 ly whisky,nghệ sĩ kèn clarinet,cao hứng khe khẻ hát bài Ngồi Ru Võng Tình do chính anh sáng tác…Tôi nghe mà ngẫm nghĩ thưởng thức từng ca từ,từng câu nhạc,mà xúc cảm lâng lâng đến thế.Sau đó,anh Đặng Nho mới hé bí mật cho tôi biết rằng tác giả bài thơ đó là Lara Ngo.
Và theo dòng thời gian trên Fay,chúng tôi đã kết bạn với nhau,tôi không ngờ ngoài thi phẩm Ngồi Ru Võng Tình,Lara Ngo còn rất nhiều sáng tác thi ca khác,trên cả 100 bài thơ xuất hiện lần lượt...và thậm chí còn biết thêm Lara là nhà viết kịch,viết truyện ngắn trữ tình lãng mạn...
Khi nói đến những nhà thơ nữ người Việt ở nước ngoài,tôi được biết nhà thơ Huệ Thu, người Dalat,nhưng gốc Huế đã từng lay động bao tâm hồn yêu thơ,nếu như thơ Huệ Thu giản dị,chân thành như một đóa dã quỳ Dalat...nhưng vẫn sâu lắng,hùng vĩ...tuy giữa dâu bể đời thường nhưng phảng phất hồn tráng sĩ lồng lộng;thơ Huệ Thu đọc hoài không chán vì Hụệ Thu làm thơ giữa mộng và thực,phảng phất hương thầm của dỉ vảng nhưng không quên hiện tại,trong thơ Huệ Thu có hơi hướm đường thi ,vì Huệ Thu am tường và say mê Lý Bạch,Thôi Hiệu,Trương Kế...Dù thơ Huệ Thu bảng lảng một làn sương khói quê hương dù quan san ngàn dặm ...nhưng không làm người đọc yếm thế...mà như cùng nhắc nhau hoài niệm về một đường xưa để cùng nhau đi tới chân thiện mỹ nơi cõi thiền định.Hãy xem một khổ thơ ngẩu nhiên của Huệ Thu,trích trong bài "Nơi Về Phương Đông"và Bài ca tiễn người"

"Ở đó bình minh giống ngọn cờ
Trải dài Hy Mã tuyết như mơ
Quê hương không thấy còn biên giới
Chỉ có lòng vui,ta với thơ!

Ở đó không còn câu hỏi nữa
Hoàng hôn đã hóa lá cây rừng
Màn vương khép chặt đời băng giá
Ta ngắm hình ta,thấy dửng dưng !..."(Trích trong Nơi về phương Đông)

"Uống chén rượu hoàng hoa không dễ kiếm,
Ðọc bài thơ Hoàng Hạc líu lo cười.
Muốn cùng em đi dạo khắp muôn nơi,
Vào thiền viện nghe hồi chuông đổ muộn.

Nghe sương sớm trên cành cây gió cuốn,
Chợt nhớ ra: mình đang ở Trung Hoa.
Sao văn chương toàn những chữ thiết tha,
Mà thù hận vẫn đầy trong sử sách ? "(Trích trong Bài ca tiễn người)
Xin mời vào trang Sài Môn thi đàn để thưởng thức thơ nữ sĩ Huệ Thu.

Nay tôi lại tình cờ được làm quen với một nữ thi nhân khác:Lara Ngo,nguyên quán làng Đại Hào,Triệu Đại,Triệu Phong,Quảng Trị.Thơ của Lara Ngo hoàn toàn khác hẳn của Huệ Thu,không mãnh liệt,không bi tráng,không tràng thiên dữ dội...Nhưng ẩn chứa những đợt sóng ngầm nội tâm nhẹ nhàng mà sâu lắng,êm ả mà ray rứt,lặng lẽ mà lay động...

Thôi ta phiền muộn lắm rồi
Đừng lay ta dậy mộng đầu xa xôi
Đừng môi đừng mắt gọi mời
Vòng tay ngày đó rã rời nỗi đau

Dường như trong khổ thơ đầu tiên,Lara Ngo đã giải thích bút danh Lara của mình,nàng y tá Lara,người tình của bác sĩ Zhivago,mà những ai thuộc thế hệ đi trước ,đều biết rõ chuyện tình lãng mạn này qua bộ phim kinh điển:Bác sĩ Zhivago là một phim của Anh được sản xuất năm 1965 do David Lean đạo diễn và hai đại minh tinh màn bạc Omar Sharif và Julie Christie ,dựa theo truyện nổi tiếng cùng tên của nhà văn Nga Boris Pasternak . Cuốn tiểu thuyết đã được Hàn lâm viện Thụy Điển trao giải Nobel về văn học năm 1958.Nói về một mối tình của một bác sĩ đã vợ con, với hồn thơ lai láng, và một cô y tá xinh đẹp lãng mạn mà ông gặp gỡ như một định mệnh oái oăm với những giằng co éo le tình cảm, phim trình bày theo lối kể chuyện xen kẽ nhau hai cảnh đời của Yuri và Lara cho đến khi hai người yêu nhau và xa nhau mãi mãi...Cái kết cục của câu chuyện tình tuy không có hậu,nhưng vẫn được mọi người ái mộ...vì một lẽ thường tình ,khán giả vô hình chung như thấy được bi kịch của tình yêu tuyệt vọng này ở đâu đó trong một phần của đời mình...

Dường như Ngô Ái Loan đã mặc định ghép cái tên Lara vào để an định cho số phận tiên thiên của mình,tôi chỉ đoán mờ đoán mịt vậy thôi,ắt cũng vì nội dung của hầu hết các tập thơ của Lara Ngo đều muốn nói như vậy.

Những người yêu nhau không sống được cùng nhau, dẫu biết rằng mong manh vẫn thường hẹn kiếp sau. Nàng y tá Lara và Bác sĩ Zhivago là những người tình lạc nhau từ kiếp trước, tìm thấy nhau trong kiếp này và rồi phải khóc trong thinh lặng vì xa nhau. Đọc Bác sĩ Zhivago lại càng thêm tin rằng hãy yêu nhau hơn nếu có thể. Đừng hò hẹn lần lữa, đừng chờ,đừng lay,đừng môi,đừng mắt...Lara Ngo đã dụng từ đơn như môi,như mắt...mà bao hàm nghĩa kép,làm cho người đọc hiểu ngay ý của mình,có phải các bậc túc nho cho rằng đó là "Ý tại ngôn ngoại"

Bèo mây gặp gỡ đời nhau
Gió lên con nước trôi mau cuối trời
Tình vui phút chốc tình rờI
Ngở ngàng bao nỗi cuộc cờ thế gian

Nếu như Lara Ngo gieo từ mây đi trước bèo e nghe hợp lý hơn vì mây ở trên cao,cũng như gió cũng ở trên cao,mà bèo và con nước ở phía dưới,nhưng thôi,ở đây dụng ý bèo mây ...là tan là hợp,hợp rồi tan như con nước trôi mau cuối trời,không thể nào quay lại chốn cũ nữa rồi,cuộc tình đó cũng đành phải theo quy luật đó,nhưng độc giả sẽ thắc mắc rằng chỉ là quy luật của phạm trù tự nhiên,hà cớ gì mà phải áp dụng cho con người,hãy hỏi ngay chính Lara Ngo,vì không ai hiểu được,ngộ được bằng Lara Ngo,tôi xin trả lời ,e suốt kiếp này Lara Ngo sẽ không bao giở trả lời...mà chôn chặt cho tới khi xuống tuyền đài?

Ta về xếp lại ngổn ngang
Tạ ơn ai dẫu còn mang mối sầu
Ta ngồi lặng giữa đêm thâu
Trời không tháng bảy mưa ngâu sụt sùi

Theo thiển ý của người bình,đây chính là tứ thơ hay nhất,đỉnh nhất của Ngồi Ru Võng Tình,thôi thì sau những ngang trái,dang dở,sau những cuộc cờ...nào rối nào rắm,nào ưu ,nào sầu...nhưng ai ai cũng cần phải sống như nàng y tá xinh đẹp huyền thoại Lara cũng phải đi tiếp cho tới cuối chân trời.Nên phải xếp lại ngổn ngang,xếp lại mớ bòng bong như một nồi canh hẹ...Nhưng không phải bằng một thứ hận tình,hận người...mà bằng tấm chân tình tạ ơn người đó...dù đã vô tình hay hữu ý đem đến một mối sầu khôn tả...để rồi người trong cuộc phải ngậm ngùi,phải sụt sùi trong khuya,trong cô đôn và cả tỉnh lặng.

Tạ ơn ai lần nữa thôi
Thiên thu giọt lệ đắng môi giả từ
Bóng ta lẫn bóng sương mù
Cánh hoa nở muộn ngồi ru võng tình
…
Vậy là hết rồi,không còn chi níu kéo lại rồi...kiếp này hay thiên thu đều đưa ta trở về hiện tại,gác hết mọi ưu,mọi phiền,mọi môi,mọi mắt...và chỉ còn trong tâm tưởng,trong ký ức,để ta ngồi giữa thế gian này,giữa cõi ta bà này,còn lại một mình ta và chỉ một mình ta thôi...đễ miên man ,để bâng khuâng nhớ lại những ngày đã qua.
Trở lại chuyện tình bác sĩ Zhivago:Nỗi nhớ mong chính là cây thập giá đè nặng trên vai Zhivago. Chín năm sau, anh ngã vật xuống mặt đường lát đá và chết trong nỗi hoài nhớ Lara đến tuyệt vọng. Nhiều năm sau Lara biệt tích và chết trong một trung tâm lao động trong thời gian bị lưu đày. Zhivago chết vì con người ta không thể sống như một con lắc với hai điểm nhớ mong tận cùng tuyệt vọng; Lara chết trong cô đơn, không có người đàn ông nào của nàng bên cạnh. Không ai ân hận, không ai trách cứ gì nhau, và dường như người đọc cũng tin rằng không có gì đổ vỡ. Tất cả chỉ là sự tình cờ của số phận và cuộc đời thỉnh thoảng vẫn cay nghiệt thế. Ta biết để có thể bao dung hơn, vậy thôi.

Cám ơn Lara Ngo không vì những vần thơ hay,du dương,êm dịu...mà là những vần thơ có linh hồn,có nội tâm...và dù có phải rằng Lara Ngo có mang một số phận hy hữu như nàng y tá Lara xinh đẹp,với cuộc đời đầy nghiệt ngã,bi lụy tận cùng...hay không? Nhưng Lara Ngo vẫn "Xếp lại ngổn ngang"để lại cho đời những tứ thơ đẹp,cảm xúc và đời thực...Ví như một ngôi sao mờ nhạt,xa xôi,đơn độc trên vòm thiên hà rộng lớn,bao la...Nhưng đã thành vì sao lung linh,rực rỡ trên thi đàn của hôm nay và của ngàn sau.

Nói là bình thơ,nhưng thực ra chỉ là những lời tản mạn,cảm khái từ một tứ thơ mà người đọc đã xúc cảm,thôi thì mua vui cũng được một vài trống canh.

Bà Rịa Vũng Tàu ngày 9 tháng 3 năm 2017
Nguyễn Hùng Dũng

Mời các bạn hữu nghe bài Ngồi Ru Võng Tìnhqua tiếng hát của ca sĩ Diệu Hiền https://app.box.com/s/he4yfoe7warz1j7ffuigfikql545k5if .

Xem thêm thơ của Lara Ngo
https://www.facebook.com/photo.php?f...type=3&theater
Những trích đoạn:

Màu nắng
Nhớ quá đi thôi một người đi
Thương màu áo trận buổi phân ly
Yêu đôi vai gánh đầy sương gió
Tung lướt trời mây chẳng hạn kỳ

Dòng thời gian
Ta sẽ nhủ thầm trong nước mắt
Hãy ngủ đi ngày tháng sẽ phôi pha
Nỗi muộn phiền trong bóng chiều hiu hắt
Bóng người xưa rồi cũng sẽ nhạt nhòa

Dấu yêu
Tóc em xanh như dòng Thạch Hãn
môi em cười nghiêng cả Cổ Thành xưa
em trong ta ngan ngát một mùa thơ
giấu nỗi buồn đằng sau đôi mắt biếc

Quay lưng
Người nói đi dẫu một lời giả dối
Ta lắng nghe như thể một tín đồ
Tim mù lòa buớc tình đi lạc lối
Bên người thôi ta mặc cả mơ hồ

Rồi bỗng dưng bão nổi lên cuồng nộ
Phút yêu thương như hơi thở quỳnh hương
Dang đôi cánh rũ dần trong đêm tối
Chỉ sớm mai thôi ... mất dấu thiên đường !!!

Lệ nơi phi trường
bàn tay chừ chới với
tay ngày buồn trong tay
rã rời bàn tay vẫy
thế giới sầu là đây

Nếu có được
Vàng tháng chín mầu tương tư rung tiếng
Gọi thầm thì cho cây lá xôn xao
Dấu tình xưa năm tháng vẫy tay chào
Con phố nhỏ chưa qua mùa giông bão !

Chỉ là thế thôi
Cũng đã từng yêu từng khổ đau
Rã tan, tan rã chuyện ngày sau
Hạnh phúc hai từ như huyển mộng
Nước vẫn buồn trôi dưới chân cầu

Với nhau muộn mÀng
Đưa tay níu chút muộn màng
Ta e kinh động bàng hoàng cỏ cây
Ta e vần vũ trời mây
Người ơi tình đã héo gầy trong tay

Mai chị về
Mai chị về, cho em nhắn gửi
Mạch sầu đâu dễ gì khôn khuây
Đường về quê cũ chừ hiu quạnh
Mang nhớ nhung đầy mây trong mây

Quê hương nắng cháy khô đồng cạn
Sỏi đá quen chân những kiếp nghèo
Sông trở đêm sâu lời than vãn
Hóa tiếng ru buồn theo gió theo

Người em sầu mộng
Ngày xưa hai nhà mái lợp tranh
Cách cây khế chín nặng trĩu cành
Một dậu mồng tơi màu tim tím
Đan nhẹ tơ vàng giăng mỏng manh

Màu tháng giêng
Trên đôi má Ba hai dòng lệ chảy
Bất hiếu bao năm lòng dạ héo gầy
Một nén hương trầm hiển linh về thấy
Triệu Phong , Đại Hào núm ruột là đây

Saigon từ bước chân đi
Sài Gòn chừ quá xa xăm
Trần Quang Diệu cũng biệt tăm lối về
Nửa đời trắng xóa tóc thề
Nửa đời khát vọng ê chề niềm đau

Chiêm bao
Đêm qua tôi khóc nữa rồi
lệ tuôn chảy mãi trên môi mắt sầu
mình tôi đếm bước canh thâu
tóc mây chừ đã nhạt mầu yêu thương
kề vai nồng thuở yêu đương

Phụ Nhau
Hai bóng lưng ngược hướng đi
Hai bàn tay đã thôi ghì lấy nhau
Hai đôi môi nhợt nhạt màu
Hai con mắt chung nỗi đau một đời

Kiếp nào có yêu nhau
Em ngu ngơ nên cứ mãi kiếm tìm
Gần hết cuộc đời mà lòng mãi kiên trinh
Gần hết cuộc đời với đau đớn riêng mình
Tình yêu ấy ... kiếp lai sinh hạnh ngộ …

.............................................

Nhớ Ba

Mấy ngày qua kể từ khi ba buông tay con gái Út rồi mỉm cười thanh thản ra đi, ba mang theo lời Út vỗ về an ủi " Thương thương, ba phải uống sữa, ăn vài muỗng cháo để khỏe lại con mới dẫn ba đi rong chơi nha " . Nhìn em gái ôm ba trong vòng tay dỗ ngon dỗ ngọt, ba tôi yếu ớt phản đối với nét mặt có vẻ giận dỗi, nhưng em gái rất kiên nhẫn đút từng muỗng sữa muỗng cháo để mong ba có lại chút sức lực hầu như đã cạn kiệt.
Tất cả người trong gia đình trước đó đã chuẩn bị tinh thần khi ba rời bỏ hàng ngủ với những chiến binh rất dũng cảm đã cùng ba quyết đấu trận chiến cuối cùng của một kiếp người.

Trong đạo Phật những người qua đời phải tới 49 ngày mới biết mình không còn ở thế gian, nếu như còn sống ở trên quê hương , ba tôi sẽ không cảm thấy bị đơn độc, ba vẫn còn quanh quẩn bên cạnh những người thân yêu. Nhưng với tục lệ ở nơi đây, ba tôi đang nằm cô đơn lạnh lẽo ở một nơi không còn sự sống, nghĩ tới điều này nước mắt tôi vẫn cố kìm giữ để ba ra đi thanh thản không còn gì lưu luyến với cõi đời này nữa. Mấy chị em tôi thầm khuyên nhủ nhau như thế qua những tin nhắn liên tục để chung tay lo hậu sự cho Ba tôi trong những ngày sắp tới.

Sáng nay bỗng dưng có cơn mưa nhẹ bay qua bầu trời, một chút âm u và lạnh giá, tôi nhớ về ba và những kỷ niệm xưa cũ, cứ thế mà tràn xoáy qua tim, nước mắt ứa nhòe mơ hồ nghe như tiếng ba cười nói văng vẳng qua những hàng cây đang chuyển mình vươn dậy sức sống sau một thời gian khô héo im lìm.

Cuộc sống là một sự tuần hoàn tiếp nối, chúng ta không ai có thể thoát qua khỏi qui luật đã định sẵn. Người nằm xuống trở thành phân bón để nuôi dưỡng một mầm sống khác. Ba ơi phải ba đang từ nơi những chồi non xanh biếc trên cành, hay từ nơi khóm hoa vàng đang xòe tung từng đôi cánh mỏng manh, hay ba là cơn mưa lướt nhẹ qua trước mái hiên nhà, bởi con đã nhìn thấy ba, thấy ba đang nở nụ cười thật đẹp, nhớ tiếng nói của ba khi con nhõng nhẽo xin ba chút chất xám để cho con được học giỏi giống như ba .Ba nhìn tôi âu yếm trả lời.
" Con là rất thông minh nhưng chỉ dác học mà thôi ".
Ba đi xa rồi, tôi ngồi nhìn mưa bay về phía bên kia chân đồi, bóng dáng của ba và những hồi ức của một quá khứ có ba bên cạnh đời mình.

Ngô Ái Loan
Mar 19 . 2022

Mưa bay trong đời
Mưa ...cơn mưa kéo dài không ngớt làm mức nước dâng tràn trên khắp lối đi, dòng nước tuôn xối xả xuống từ trời cao khi lớp học đã tan nhưng không sao ra về được . Anh bảo " đi về thôi chờ biết bao giờ mới tạnh ? " . Tôi phụng phịu " không được lội nước làm hư đôi guốc em mới mua " . Thuở đó chưa có phim của Korea xâm nhập vậy mà anh đóng đúng vai theo cái "kiểu riêng " mà cuốn phim nào hầu như không hề thiếu hình ảnh cõng người yêu trên lưng . Anh chẳng ngại ngùng trước bao nhiêu đôi mắt khom lưng xuống để cõng em lên còn đôi guốc sợ nước mưa lấm ướt anh lấy cho vào cặp táp . Mưa lại càng lớn hai đứa không có áo tơi không nón đội đầu , anh cứ thế cõng em đi qua hết một con phố . Cũng chẳng ai buồn nhìn vì sự lo lắng không kịp về nhà sớm bởi mực nước dâng cao làm những chiếc xe gắn máy bị nằm ụ trên đường đi .
Cuối cùng anh cũng đưa em về đến trước cửa nhà rồi quay lưng lầm lũi đi trong cơn mưa gần như không có dấu hiệu cho biết lúc nào sẽ ngừng rơi làm mờ nhòe bóng dáng anh tận cuối con đường .

Mưa ... ngồi chờ Ba đi làm về mỗi đêm khi gia đình rơi vào khúc quanh ngặt nghèo . Chờ Ba với hai ổ bánh mì và hai hộp cá mòi trên đôi tay đen sạm nắng cháy, chỉ vậy thôi mà đong đầy hạnh phúc yêu thương, chỉ vậy thôi để rồi nhớ mãi mỗi khi bất chợt giữa đêm về nghe tiếng mưa rơi trước hiên nhà cho toàn thân rung động mặc dòng lệ chảy dài khi nhớ về ba theo bóng cây đổ oằn xuống bờ tường như hình ảnh của ba năm nào oằn lưng xuống với những tháng ngày nhọc nhằn theo đời cơm áo .

Mưa ... anh được phóng thích từ trại giam hối hả đi tìm em nhưng rồi tất cả đã muộn màng . Một góc cà phê lề đường, hai đứa lặng im nhìn ra không gian trước mắt . Cũng trên con đường này, chàng phi công Việt Nam Cọng Hòa trong bộ đồ bay chưa ráo mồ hôi, phóng chiếc vespa màu trắng chạy thật nhanh thật mau để được gặp lại người mà anh thương nhớ luôn nằm nơi trái tim trong những phi vụ hiểm nguy . Hai ly cà phê màu đen nguội lạnh .Chúng ta đưa mắt nhìn nhau bao nhiêu lời muốn nói đều bị đè nén đến xót xa, để cuối cùng em nhìn ra trong mắt anh một nỗi buồn chết lặng . Trong tim em một vết cứa nhói đau . Chúng ta với khoảng cách của một mặt bàn nhỏ nhoi mà sao như cách một đôi bờ hun hút . Không một lời giả từ trên môi, cả hai giống như hai chiếc bóng mãi mãi chẳng bao giờ có thể nắm bắt lại một lần nữa trong vòng tay nhau .

Mưa ... ôm con nằm đếm tiếng thời gian, lắng nghe những giọt mưa tí tách rơi trên mái tôn vang vọng buốt cả trái tim như khẻ nhắc nhở thùng gạo vừa hết sạch, người đàn bà trẻ cố nuốt tiếng thở dài, nhưng trong đôi mắt đã ứa thành dòng lệ không ngưng, làm sao đây nghĩ tới ngày mai sẽ ra sao ?! Đời sống đã đi vào bóng tối đoạn trường khi cơm áo gạo tiền đã khánh tận hôm nay .

Mưa ... ngồi chết lặng chờ con tỉnh dậy trong căn phòng hồi sinh . Từ cái khổ đeo bám đã hóa ra sự ngu ngốc suýt chút nữa thì đã chính bàn tay mình cướp đi sinh mạng của con mình với những viên thuốc được bán lén của những con người vô nhân thiếu đi sự hiểu biết để phân loại đâu là thuốc hạ sốt đâu là viên thuốc ngủ oan khiên bởi cùng một màu sắc giống như nhau . Mưa vẫn rơi gầm thét những tia sét phẩn nộ đã là một nỗi ám ảnh cho người làm mẹ mà mỗi khi nnghĩ đến đứa con gái ngày đó đang thoi thóp sanh mạng như chỉ mành treo chuông .

Mưa ... trong trại giam Cần Giờ hai mẹ con co ro không có lấy một tấm khăn phủ ấm để làm tan đi cơn lạnh giá khi tìm đường vượt thoát ra khỏi đất nước . Trên đường đi chiếc giỏ xách bị tráo lừa, trong đó chỉ một chút lương thực và vài bộ đồ không đáng kể nhưng điều đáng mất thực sự đó là niềm tin giữa con người .

Mưa ... ngày đến nước Mỹ vào tháng 10 mưa đổ xuống thành dòng nước làm đông thành đá trên lối đi trơn trợt và bên trong lò sưởi anh chị em hội ngộ quay quần để nghe anh Hai sau hơn 15 năm gặp lại với bài Tuyết Rơi hình như viết ra để dành riêng cho tiếng hát của anh .Mưa liên tục nhưng không cản được tấm lòng của người anh mua cho chiếc nệm gường và những chiếc áo ấm . Còn nhớ anh bảo :" Sao em co ro ở nhà hoài vậy ?, mau lên anh dẫn đi ăn " , khi nhìn giá cả thì không khỏi ngậm ngùi bởi chỉ một bữa ăn trên nước Mỹ hôm đó là cả một số tiền có thể được ăn no cả một tháng khi còn ở nơi quê nhà .
...

Mưa ... trở về lại Sài Gòn năm 2005 ngồi bên cô bạn thân nhìn mưa rơi trên dòng sông Thanh Đa để đón một sinh nhật buồn khi nước sông dâng ngập đường xá cản mất hết bước chân của bạn bè đến chung vui . Chỉ có cô bạn ở Ông Tạ vì coi trọng tình cảm nên mặc cho mưa rơi vẫn lặn lội đường xa với ổ bánh trên tay dầm dề mưa ướt .Ngoài trời rất lạnh, đồ ăn cũng nguội lạnh theo nhưng bạn đã đến làm ấm cả trái tim . Cám ơn tấm lòng của bạn .

Mưa ... ngồi xếp lại những ngổn ngang với một cuộc hôn nhân thất bại . Bóng đêm đã trở thành người bạn đồng hành để che giấu san sẻ khi bất chợt thấy lòng dấy lên một nỗi tuyệt vọng , tuyệt vọng với cái chết đứng mỉm cười chờ đợi bên gối nằm .
Và còn rất nhiều cơn mưa đi qua trong đời đầy ắp biết bao kỷ niệm đong đầy cảm xúc, để rồi mỗi ngày qua đi biết mình vẫn được sống bình an, ừ thì cứ sống ráng mà sống khi nhìn ra sự sống hay cái chết bây giờ đã không còn biên giới nữa rồi !...

Ngô Ái Loan
Milpitas 2006

Tháng Tư ôm vết đau hằn

Nhớ Trần Quang Diệu thiếu thời
Nhớ Lê Bảo Tịnh rạng ngời áo bay
Nhớ Trương Minh Giảng sáng ngày
Đạn bom dày xéo phơi bày tang thương
Quê hương ôm lấy đoạn trường
Máu tươi nhuộm đỏ thê lương phận người
Hờn đau uất nghẹn bao lời
Giấu trong tâm khảm một đời vấn vương
Tôi chừ làm kẻ tha hương
Nhớ quê nhà nhớ con đường mờ xa
Tóc chừ từng sợi sương pha
Nỗi buồn đâu dễ nhạt nhoà tháng năm
Tháng tư ôm vết đau hằn
Dội trong ký ức xa xăm tìm về
Anh thân lao lý tù đày
Rừng thiêng nước độc đâu ngày tự do ?!
Bao năm chờ đợi mõi mòn
Người xưa tin dữ không còn xác thân
Đớn đau khóc nửa chừng xuân
Đời như chiếc lá úa mầu thời gian
Tháng tư đầu chít khăn tang
Tình nhà nợ nước ly tan tác sầu
Phong linh âm vọng ngàn sau
Hồn thiêng sông núi cúi đầu tiếc thương

Ngô Ái Loan
Mar 25 2023

Tạm biệt tháng Ba


Một hôm cô bạn tôi thốt ra khi đọc một đoản văn của tôi rồi viết trả lời " lãng mạn , cứ mãi thế nhé ...tui cạn vốn rồi ..." . Tôi đọc xong cười ha hả rồi lầm bầm tự nói với chính mình . Bạn tưởng vốn tui còn sao . Chẳng qua đó chỉ là những hình ảnh thuộc về quá khứ , đã phôi pha đã tàn tro . Nhưng trí óc con người thật kỳ diệu có khi tưởng như chẳng nhớ được một điều gì, rồi có khi lại nhớ như đang ngồi trước một tấm màn hình thật lớn, mở mắt thật to như thâu lại toàn bộ hình ảnh của quá khứ, những cảm xúc rung động tưởng bị đóng băng , nằm im lìm như một nỗi chết .

Điều tôi vui thấy mình thật hạnh phúc khi nhận được những lời nhắn từ những người đọc âm thầm . Họ đã cổ võ cho tôi với lời lẽ thân thương. Tôi có một số đọc giả dành riêng cho mình qua những bài viết, bài thơ theo năm tháng .

Đây cũng là một động lực rất lớn giúp tôi ngồi trước màn hình và bàn phím để trãi bày những tâm sự qua chữ nghĩa của thế gian . Tôi phải thầm ngưỡng mộ người bạn thời trung học, cô ta đã làm được điều cô ta mong ước khi hai đứa cùng ngồi chung dưới một mái trường . Học cùng ban C và tôi rất hãnh diện khi bạn mình đã trở thành một nhà văn .

Riêng tôi thì nghĩ mỗi con người đều có những tao ngộ không bị trùng lấp, giấc mơ thì ai cũng có mà đều quan trọng là biết sự giới hạn của bản thân mình . Cho tôi cám ơn bạn nhé, ít ra từ nơi bạn đã khuyến khích tôi tập tành với văn chương, điều này khiến cho cuộc sống không bị đơn điệu . Viết là một cách để giữ lại cho mình những kỷ niệm, những cảm xúc . Và điều vô cùng quan trọng là để khỏi bị bệnh mất trí nhớ mà hôm nay tôi đã làm được điều này .

Tôi cũng xin cám ơn anh, người đàn ông xuất hiện thật đúng lúc . Anh mang toàn bộ trái tim của anh dâng hiến cho tình yêu . Tôi vô cùng may mắn được làm kẻ đón nhận . Anh đến từ giấc mơ thiếu nữ một thời . Anh đưa tôi xuyên qua không gian . Quay trở về quá khứ với tình yêu đầu đời say đắm mộng mơ .

Hụt hẫng theo chiều

Chiều nay mưa rơi ngoài hiên vắng
Gió cuốn nhẹ về trên ngọn cây
Phong linh rung tiếng buồn vang vọng
Một mình ngồi lặng giữa thinh không

Em thét trong lòng nhớ quá thôi
Ngày này năm cũ đã xa xôi
Niềm đau vẫn nhói trong tâm khảm
Bất giác mắt mờ lệ mặn môi

Sài Gòn ngày đó vĩnh biệt rồi
Những ngày thơ mộng tháng năm trôi
Những ngày đen tối đời cơm áo
Tay với khoảng không đến rã rời

Quay lưng bỏ lại một mảnh đời
Bao năm lưu lạc vẫn chưa nguôi
Biển hóa nương dâu đâu nguồn cội !
Tang thương chi lắm quê hương tôi

Em biết anh còn nợ núi sông
Ký ức hằn ghi vết thương lòng
Nước mất nhà tan thân lưu lạc
Ngoảnh lại tuổi đời đã mênh mông

Mưa vẫn bên hiên mưa vẫn rơi
Chiều tím dần buông tím chân trời
Tiếng ai hát giữa màu nhung nhớ
Hụt hẫng theo chiều đến chơi vơi ...

Ngô Ái Loan
Apr 5 -2019

Mảnh Ghép ...

Bỗng dưng có một ngày giữa dòng đời trôi mênh mông, có hai mảnh linh hồn đi giữa hàng ngàn hàng vạn năm biến hóa khôn lường .Trong ba nghìn thế giới lửng lơ như những tinh cầu giữa vũ trụ, lạnh lẽo cô đơn đi qua vô lượng kiếp luân hồi rồi cứ thế thoát thai dưới những chiếc vỏ bọc bên ngoài nhưng bên trong chiếc vỏ bọc đó vẫn là một linh hồn không hề thay đổi .

Hai mảnh linh hồn đã cùng nhau vượt qua thời gian mê mãi kiếm tìm. nhất định phải tìm lại một thứ tình yêu thiêng liêng được gọi tên “ Thiên trường, Địa cửu “ . Cuối cùng phút giây của trời đất giao hòa một cuộc hội ngộ đã xảy ra cho dầu quá đổi muộn màng, muộn màng trên một ý nghĩa áp đặt của loài ngườì .

Bởi tình yêu vẫn mãi là lứa tuổi 20 và hầu không hề bị lão hóa khi mà trái tim của họ vẫn còn đó với nhịp đập xôn xao với những quấn quít hẹn hò .

Tại sao họ lại có những ý tưởng trùng lắp như đang cùng chia nhau một hơi thở . Tại sao họ có những nỗi đau bị cào cấu những vết xước in hằn khó có thể gột rữa, có cùng một mảnh vỡ bạo tàn nơi trái tim đau .

Và bắt đầu từ đâu ? …không ai có thể biết trước được định mệnh của chính mình, trong vô thức họ bỗng nhận diện ra nhau nhận ra khi mà tháng ngày đang cạn dần với bóng chiều tím ngắt chân mây, họ rung động bồi hồi cùng chia cho nhau những giọt hạnh phúc muộn màng hầu như đã bị cạn khô .

Khoảng cách của không gian vời vợi tưởng chừng sẽ nghìn trùng cách trở, nhưng trái tim bỗng nhiên được tháp vào đôi cánh thiên thần để cùng bay đến bên nhau, họ như hòa lẫn vào nhau bởi những giấc mơ bởi những ước ao rất đời rất thường nhưng lượng trời vẫn chật hẹp và chẳng hề bao dung .

Tuổi tác ư … hãy vất đi đôi mắt phàm tục khi nhìn những vết hằn trên khóe mắt hay những sợi tóc buồn màu mây, tất cả chẳng là tấm lá chắn ngăn chia khi mà họ nhìn nhau bằng đôi mắt của trái tim cuồng nhiệt nhuộm đỏ màu máu thắm tươi no nê chất ngất .Trái tim của lứa tuổi đôi mươi nàng e ấp thẹn thùng, của tuổi trẻ chàng ngang tàng đạp bừa lên trên tất cả những thành trì khuôn khổ hạn hẹp của cuộc đời .

Như những cơn sóng vỗ đập vào mạn bờ cứ thế mà đong đưa mà nhấp nhô uốn mình chao lượn . Tình yêu như những giọt sương long lanh dễ tan biến, như những làn khói nhẹ nhàng dễ tan loãng trong không gian …tình yêu huyễn hoặc nhiệm mầu khi chỉ cần nhắm kín đôi mắt thì họ vụt đến bên nhau còn hơn cả tốc độ của nghìn năm ánh sáng …

Có phải những mảnh vỡ giữa vũ trụ huyền bí bao la đang tìm đến ghép lại bên nhau để hoàn tất một bức tranh của định mệnh ?.

Ngô Ái Loan
May 24 2018

Một ngày thấy đời là hư không ...

Hôm nay loay hoay lo dọn dẹp cửa nhà để chuẩn bị " về nơi xa lắm ..." nghe ra thấy như theo chàng về dinh thiệt, giá mà có chàng thì cũng dám theo lắm đây, đùa một chút cho vui khi trong lòng cảm xúc đang bị xáo trộn giữa một tin vui và một tin thật buồn .
Một người bạn từ lâu vốn là ngườI rất ít nói, cho nên sự im lặng của bạn đã trở thành một thói quen và tôi rất tôn trọng với cách sống của bạn, nhưng rồi linh tánh của tôi mấy ngày qua như có một điều gì bất ổn, lòng tôi thấy nôn nao làm gì cũng quên trước quên sau, còn trong lồng ngực trái tim thỉnh thoảng cứ nhói lên như muốn mách bảo cho tôi một điều gì đó thật vô hình . Vậy là trước khi đi ngủ tôi nhắn cho bạn một câu " Anh khỏe không ? " rồi tôi chìm vào giấc ngủ đầy những cơn mơ chắp vá không đâu vào đâu có lẻ do những tin tức tôi đọc ban ngày rồi hóa ra thành những cơn mơ .

Trời chưa sáng rõ thì tôi bừng tĩnh từ cơn mơ, trong mơ tôi đi lạc đường gọi chiếc xe nào cũng không dừng lại, tôi cứ thế mà đi ...đi trong sự mỏi mệt gần như không còn lê bước nổi thì đúng lúc chiếc phôn bên cạnh có tín hiệu nhắn tin, tôi mở phôn ra thấy câu trả lời " Không, anh bị cancer " . Cả sống lưng tôi bỗng dưng lạnh buốt hốt hoảng gọi liền cho bạn, nhưng anh không bắt phôn trả lời, tôi run tay nhắn tin cho anh trong nước mắt "Phải anh đang ở bệnh viện ? làm ơn gọi lại cho em " .

Nhưng bạn tôi hoàn toàn im lặng và tôi chỉ biết ngồi yên trên gường với một cõi lòng thật buồn bã khi nghĩ về anh về khoảng thời gian chúng tôi quen nhau . Tôi ôn lại toàn bộ hình ảnh trong lần đầu khi vừa mới nhìn thấy anh, trực giác đã cho tôi biết ở nơi anh, nơi con người ấy như đang che giấu một điều gì đó bởi tôi thấy anh đứng giữa một cuộc vui bạn bè họp mặt, nhưng trên gương mặt của anh lại lộ ra vẻ trầm tư buồn buồn và chính hình ảnh đó anh đã thu hút tôi ngay ở cái nhìn đầu tiên .

Và rồi tôi quen anh thật tự nhiên qua một người bạn chung ở buổi tiệc hôm đó. Tôi âm thầm nhìn anh rồi suy nghĩ vu vơ, thế giới này mẫu người như anh hầu như đã biến mất, anh luôn giữ khoảng cách với tôi làm cho tôi có chút tự ái hay tôi đã mất đi cái dáng vẻ ngày xưa chăng, bởi tôi rất tự tin về bản thân của mình là một phụ nữ dễ mến .
Chỉ một câu nhắn tin ngắn ngủi sáng hôm nay đã làm sụp đổ những dự tính anh hứa với tôi sau khi anh lãnh tiền hưu trí sẽ có nhiều thời gian đến thăm tôi nhiều hơn, sẽ giúp cho góc vườn đẹp thêm những sắc hoa, sẽ đưa tôi đi tới những nơi có phong cảnh đẹp mà bấy lâu nay tôi chưa được tận mắt nhìn thấy. Với cách sống khép kín của anh, làm cho tôi tự trọng phân vân không biết có nên tìm gặp thăm anh, tôi cảm thấy thật buồn tâm trạng không yên về một người mà tôi rất quí mến chỉ mới vừa quen biết không bao lâu . Tôi chỉ biết cầu xin ơn trên cho anh tai qua nạn khỏi để cho tôi vẫn còn có anh hiện hữu bên cạnh cuộc sống, cuộc sống của hai người bạn mà ai cũng đang sống thật lẻ loi .

....

Tôi phải thoát ra khỏi những cảm xúc đang đè nặng trong tim, tôi mạnh mẽ hơn để thu vén đồ đạc trong nhà cho gọn gàng thì trong lúc thu dọn để giử cái này bỏ cái kia, tình cờ trong một cuốn sổ nhỏ đã bạc màu thời gian, tôi thấy có số phôn của một người bạn quen biết trên 27 năm qua . Tôi có chút hồi hộp cầm phôn gọi thử nhưng không hy vọng gì cho lắm, thì bất ngờ có người trả lời, qua giọng nói của người đàn bà tôi nghĩ là khá lớn tuổi . Tôi hỏi thăm về người bạn cũ ngày xưa được biết tin bạn tôi đã đi tu hơn 10 năm qua . Quá bất ngờ với nguồn tin về bạn, tôi bị sững sờ quá đổi như không tin vào tai mình được nghe, sau khi cúp phôn ngồi lặng yên trong căn phòng vắng lặng, tôi lại mừng vui cho người bạn cũ khi đã tìm thấy một con đường chính đạo giải thoát giữa cõi đời đầy dẫy những sự khắc nghiệt . Cuộc đời một người có cả một quá khứ vô cùng đen tối . Một người đàn ông rất bản lĩnh trong cái thế giới hỗn mang vàng thau lẫn lộn.

Ngày tôi quen người bạn này cũng rất tình cờ lúc anh ra tay giúp cho tôi khi nhìn thấy bánh xe của tôi bị xẹp dí trên đường, xe anh chạy theo ra dấu cho biết và không ngần ngại giúp cho tôi thật tận tình . Bắt đầu từ đó tôi và anh trở thành đôi bạn, anh thích nơi tôi vì tôi biết lắng nghe tâm sự về những thành tích giang hồ đến trợn mắt và nghẹt thở của anh . Từ nơi anh đã cho tôi nhớ lại những cuốn phim như Điệu Ru Nước Mắt và những cuốn tiểu thuyết như Kinh nước đen viết về thế giới du đãng của nhà văn Nguyễn Thụy Long .

Nếu ai nhìn vào giữa tôi với anh lúc đó chắc họ sẽ nhìn thấy giống như một con nai hiền đang đi bên một con sư tử, một con sư tử dũng mãnh phong độ . Có lẻ chính ở sự khác biệt này mà anh dành cho tôi một sự quan tâm rất chân tình . Rồi bẳng đi một thời gian anh đi đây đi đó buôn bán làm ăn và tôi cũng phải dọn nhà rất nhiều lần nên chúng tôi hoàn toàn mất đi sự liên lạc đã lâu năm .

Anh bây giờ đã trở thành một nhà sư đi thuyết giãng khắp nơi, tôi nghe nói những buổi nói chuyện của thầy rất đông phật tử lắng nghe . Một con người đã xuống tận cùng địa ngục hay đã từng có những vinh hoa phú quý mà nay đã nhìn ra mọi thứ trên đời chỉ qua là một giấc mộng. Tôi hy vọng sẽ có một ngày được gặp lại thầy cho dẫu rất mong manh . Thôi thì cứ như trong kinh Phật dạy " Mọi sự tùy duyên, duyên tận duyên diệt " .
.

Tôi nghĩ trong cuộc sống mọi việc xãy ra đều có sự sắp xếp của đất trời, nỗi buồn về tình trạng bệnh hoạn của một người bạn chưa biết lành dữ ra sao và niềm vui về một ngườI đã tìm ra chân lý trong cuộc sống . Một ngày thôi mà đã cho tôi ngộ ra rất nhiều điều về lẽ tự nhiên của đất trời, một người " quay đầu là bến " người khác thì đang đứng giữa đôi bờ sinh tử thật bi ai .

Ngoài kia cơn nắng ban trưa không gay gắt mấy vì thỉnh thoảng có vài cơn gió lay động mấy tàng cây cao lungg linh trong nắng, nhìn ra cho ta liên tưởng đến những giọt nước mắt đang nhỏ giọt hay là những viên kim cương lấp lánh, tất cả rồi cũng sẽ tan nhòe trong đôi mắt trần gian . Hoa mùa này đang nở rộ trước sân nhà, màu hoa tím trắng đang chen đua khoe hương sắc . Nhưng bên trong căn nhà một tôi đang im lặng với một khoảng trống tới vô cùng ...

Ngô Ái Loan
Apr 12 2017

Người Di Tản Buồn

Tôi không phải là người di tản buồn như trong bài hát của nhạc sĩ Nam Lộc . Bởi trước những ngày hấp hối để khép lại một trang sử đầy bi hùng của Sài Gòn nói riêng và của mảnh đất miền Nam nói chung .
Ba tôi là người cột trụ của gia đình, ông với cái tâm hiền lương nên có cái nhìn về đất nước trước sự thay đổi chính quyền mới một cách vô tư . Một cái nhìn đơn giản với câu nói đầy sự tin tưởng là : " Người ta sống được thì mình cũng sống được " . Nhưng sau đó ba tôi đã hoàn toàn câm lặng khi nhìn ra những con người sống được lúc bấy giờ chỉ duy nhất đó là bè đảng của cộng quân Bắc Việt .

Người di tản buồn khi nhìn về quê hương với những ước mơ bình dị của một thời thanh bình yên ấm . Những ngày nắng dải mưa dầm vẫn chia sẻ ngọt bùi rau cháo bên nhau . Những ngày mùa nắng tươi tốt cây trái vươn mình lớn dậy, đồng ruộng xanh ngát chân trời. Mùa màng thu hoạch niềm vui thôn xóm chia nhau nụ cười . Kẻ buôn người bán phố chợ luôn tấp nập rộn ràng .
Đó là những đêm bình yên không tiếng súng . Chỉ nghe tiếng rao hàng muộn màng thanh thoát... Ai ăn chè bà ba nước dừa đường cát hôn ... . Ai bánh mì mới ra lò nóng hổi đây . Miền Nam, nơi mảnh đất trù phú ruộng vườn cò bay thẳng cánh . Cá dưới ao hồ lượn lờ chen chúc từng đàn kèn cựa bên nhau . Nơi được mùa cây trái ngô khoai, gạo lúa đầy đồng . Nơi với nền giáo dục đầy nhân bản . Hai chữ đạo đức luôn đi hàng đầu . Nơi hun đúc cho những thế hệ trẻ thành người hửu dụng cho xã hội mai sau .

Tôi được sinh ra và lớn lên trong một đất nước như thế đó . Những con người sống với cái tâm hiền lành biết yêu thương mảnh đất nơi chôn nhau cắt rún . Yêu con sông xanh tắm mát ruộng vườn . Yêu những ngày nắng cho lúa thóc phơi khô . Yêu những mùa mưa cơm no áo ấm nằm nghe trong Radio nghệ sĩ Út trà ôn với Tình Anh Bán Chiếu . Thương Út Bạch Lan có đôi mắt buồn trong vở tuồng Thuyền Ra Cửa Biển .

Ngoài chuyện học hành, tuổi dậy thì trái tim nhiêù cảm xúc khóc hết nước mắt với những cuốn tiểu thuyết của nhà văn Hồ Biểu Chánh, những câu chuyện tình ngang trái trong tiểu thuyết Quỳnh Dao . Chưa tới tuổi 18 lại thích sự nỗi loạn khi đọc Yêu của Chu Tử hay Vòng Tay Học Trò của Nguyễn Thị Hoàng .

Chiến tranh lan rộng, đất nước đi vào những ngày tháng mà người dân miền Nam của chúng tôi bắt đầu âu lo phập phòng hốt hoảng khi những vụ khủng bố xãy ra khắp mọi nơi đã giết chết biết bao người dân vô tội . Những chàng trai trẻ trong khuôn viên trường phải xếp bút giả từ phấn trắng bảng đen, tạm biệt những mối tình đầu thơ mộng lên đường với trách nhiệm gìn giữ quê hương .

Tôi cũng là một chứng nhân lịch sử của mảnh đất miền Nam. Tôi làm kẻ ở lại để chứng kiến mọi đau khổ của người dân miền Nam phải gánh chịu trước những sự đày ải cướp bốc của những con người khát máu chiến thắng, trơ tráo xé bỏ hiệp định ký kết vượt qua vĩ tuyến chia cắt Nam Bắc, làm kẻ xâm lăng như vết dầu loang tràn ùa hung bạo đánh chiếm miền Nam.

Như số phận đã định sẵn, qua biết bao ngày tháng sống trong địa ngục . Phải hơn 10 năm, cuối cùng tôi và gia đình được ra đi đoàn tụ với thân nhân theo chính sách nhân đạo của nước Mỹ.
Nhìn lại 45 năm mất quê hương ... Thời gian đã gần tới nửa đời người . Cô thiếu nữ ngày nào mái tóc hãy còn xanh đã thay vào đó những sợi tóc bạc trắng như mây trời . Vẫn mãi ôm lấy ký ức hoài niệm về quê hương của một thời thanh bình yên vui . Của một thời khói lửa đau thương với bao người chiến sĩ của Việt Nam Cọng Hòa đã hy sinh nằm xuống với lý tưởng trách nhiệm bảo vệ non sông .

Tôi không ra đi trong những ngày đạn réo bom rơi, tôi ra đi từ đáy của địa ngục trần gian, nhưng thực sự tôi thấy mình cũng là một người di tản buồn ...và có lẽ nỗi buồn của người mất đất nước sẽ theo tôi về cùng thế giới bên kia ...

Ngô Ái Loan
Apr 15.2020